احتمالاً تا به حال گذارتان به یک «فُروم» افتاده است. زمانی، به‌خصوص دهۀ ۲۰۰۰، وقتی هنوز مفهوم «شبکه‌های اجتماعی» آن‌قدرها همه‌گیر نشده بود، مردم بیشتر وقتشان را در چنین جاهایی سپری می‌کردند. فروم‌ها متنوع‌اند؛ برخی ده‌ها هزار عضو فعال دارند و برخی کمتر از تعداد انگشتان دست. فروم‌ها موضوعات مختلفی دارند؛ از اجتماع طرفداران یک سریال خاص گرفته تا موضوعات تخصصی نجوم. بعضی فروم‌ها سال‌هاست فعالیت دارند و برخی دیگر تنها چند ماه.

وقتی وارد یک فروم می‌شوید، تنها چیزی که می‌بینید «گذشته» است. جملاتی که زمانی توسط اعضای مختلف فروم در آنجا نوشته شده‌اند. بعضی از آن‌ها بیست سال پیش و برخی همین چند ثانیه قبل. اعضای حاضر در فروم گاهی با یکدیگر صحبت می‌کرده‌اند، دعوا می‌کرده‌اند، در مورد یک «تاپیک» مطلبی می‌گذاشته‌اند، مطالب دیگران را نقد می‌کرده‌اند و یا گاهی چیزی به مطالب قبلی می‌افزوده‌اند.

اکنون مایلم شما را با قدیمی‌ترین و بزرگ‌ترین «فروم» جهان آشنا کنم، فرومی که نامش «علم و فلسفه» است. بله، اگر از من بپرسند «علم و فلسفه» چیست، بهترین پاسخ چنین است: «یک جور فروم.»

اعضای فروم، یا همان «فیلسوف‌ها=دانش‌دوستان»، از بیش از دوهزار سال قبل تا به امروز، مطالب خود را در این فروم ارسال می‌کرده‌اند. گاهی با یکدیگر صحبت می‌کرده‌اند، دعوا می‌کرده‌اند، در مورد یک «تاپیک» مطلبی می‌گذاشته‌اند یا حتی یک «تاپیک» جدید ایجاد می‌کرده‌اند. گاهی هم مطالب دیگران را نقد می‌کرده‌اند و یا چیزی به مطالب قبلی می‌افزوده‌اند.

کسی که پا به مطالعۀ فلسفه می‌گذارد، خود را در میانۀ یک «فروم» بسیار بزرگ می‌یابد. با موضوعاتی آن‌قدر زیاد و متنوع که شاید عمر انسان، کفاف خواندن هر آنچه در «فروم» توسط افراد مختلف و در مکان‌ها و زمان‌های مختلف نوشته شده را نداشته باشد. بسیاری از «اکانت»هایی که روزگاری در این «فروم» مطالبی می‌نوشتند، مدت‌هاست فعال نیستند. «زنون الئایی» ده‌ها قرن است که دیگر «آنلاین» نشده است. باری، «فروم» هنوز پابرجاست و هنوز مطالبی که از آغاز در آن ارسال شده‌اند، برای اعضای جدید قابل مشاهده است. هنوز هم افرادی هستند که در آن مطالبی ارسال کنند؛ افرادی که آن‌ها هم روزی «آفلاین» خواهند شد، اما مطالبی که نوشتند همیشه در «فروم» خواهند ماند.

کنون، من هم مایلم مطالبی را در «فروم» ارسال کنم. چنانچه پیش از من بسیاری چنین کردند و پس از من هم خواهند کرد. درب «فروم» به روی همه باز است و خواهد بود. هر کس که بخواهد مطالب قدیمی آن را بخواند یا چیز جدیدی بدان بیافزاید.1

«داستان فلسفه را پایانی نیست؛ اغلب پرسش‌های مهم فلسفی، امروزه نیز به‌اندازۀ زمانی که تأمل دربارۀ آن‌ها برای نخستین بار آغاز شد، جای بحث دارند.»
— تاریخ فلسفۀ غرب، هالینگدیل

«‏تنهایی، نه از تنها ماندن، بلکه از ناتوانی در به‌اشتراک‌گذاشتن آنچه که برای ما اهمیت دارد است.»
— کارل گوستاو یونگ


در همۀ مطالبم قطعاً اشتباهاتی وجود داره. تمام نظراتم صرفاً دیدگاه شخصی خودم در اون لحظه‌ای هست که اون مطلب نوشته شده؛ و هر لحظه می‌تونه (به کمک شما) بهبود پیدا کنه.
اگه جایی اشتباه یا تناقضی هر چند ریز دیدید، یا فکر می‌کنید بهتره موردی حذف، ویرایش یا اضافه بشه، سپاسگزارتون خواهم بود اگه یادتون نره که هر موقع فرصت پیدا کردید، لطفاً بهم بگید.

محتوا و مطالب مربوط به من در هر پلتفرمی، صرفاً برای ارتقای گفتمان آموزشی و نظرخواهی عمومی منتشر شده. دیدگاه‌های من، همیشه در حال تکامل هستن و برای درخواست بازخورد و تقویت یادگیری خودم به اشتراک گذاشته می‌شن؛ پس موردی ممکنه نادرست یا قدیمی بشه.
مسئولیت هرگونه برداشت نادرست و سوءاستفاده، بر عهدۀ کاربره.
من قصد قانون‌شکنی یا وابستگی و نیت حمایت از هیچ ایدئولوژی و مکتب، دولت و سازمان، فرقه و حزب، جناح سیاسی و فلسفی، دین و مذهب و ملتی رو ندارم.

Footnotes

  1. برداشتی از مقدمۀ کتاب «فُروم»، نوشتۀ محمد هاشمی.